දරුවන් දීග දෙන්න තියා අපට කන්නවත් නැහැ

Five Years After the Tragedy –  Marriage hiatus forced by the tsunami

මරතෝඬිය රටා වියළෙන තුරු දෑතේ දැගිලි දිග හැර ගෙන සිටි අනීසියා වියළි සුළගට තම හිස වටා දමා තිබු පර්දාව වැටෙන්නට ඉඩ නොදි රදවා ගන්නට උත්සහ ගත්තේ නිරායාසයෙන්මයි. තම සංස්කෘතික උරුමයන් ඇය තම දිවි හිමියෙන් රැක ගන්නට මහත් උත්සහයක් ගනු ලබනවා.

සුනාමිය නිසා  අවතැන්වු ඇයත් ඇගේ පවුලේ අයත් වසර පහක් තිස්සේ ඡුිවත් වන්නේ  සයින්දමර්දු මස්ඡුිදුල් පලාහ්  සුනාමි සුබ සාධන කදවුරේ. කදවුරට එන විට ඇයට අවුරුදු 17 පමණ වෙනවා.

“අපි මේ කදවුරේ ඉන්නේ සතුටකින් නොවේ. මට ළමයි පස් දෙනෙක් ඉන්නවා. තුන් දෙනෙක් විවාහ වෙලා දැන් ගෙදර ඉන්නේ පුතයි,දුවයි,නෝනයි විතරයි,ඒ කාලේ මම බිස්නස් කරලා ගෙයකුත් හොදට හැදුවා. එතකොට ප‍්‍රශ්න මොනවත් නැහැ. එත් අද කොහේ හරි ගිහින් කියක් හරි හොයාගන්නවා විතරයි. වෙන දෙයක් කරන්න බැහැ.” සුල්තානා අනීසියාගේ පියා වන නාග‍්‍රරාන් සුල්තාන් පැවසීය.

දරුවන් ලොකු මහත් කළත් ඔවුන්ගේ අනාගතය ගැන සැලසුම් කරන එක මේ අයට ගැටලූවක්. 2004 දෙසැම්බර් 26 වන දින කරදිය සයුර කැලඹි තමා විසින් තම ඡුිවිත කාලය තුළදි හරිහම්බ කර ගත් සියලූ සේසත විනාශ විම නිසා අද සුභසාධන කඳවුරකට තම ඡවිතය කැප කරන්න සිදුවෙලා.
තාත්තා කෙනෙකුගේ වගකිම් සපුරන එක සුල්තාන් හට සිහිනයක් කියලයි සුල්තාන් පවසන්නේ .

“මම මුහුද අයිනේ ලස්සන ගෙයක් දුවට හැදුවා. එක සුනාමියට විනාශ වුණා. දැන් ගෙයක් නැතිව දුව විවාහ කරලා දෙන්න විදියක් නැහැ.  එයාට අවුරුදු 22 වෙනවා. අපේ සිරිත් වල හැටියට අවුරුදු 20-25 අතර බන්දලා දෙන්නත්  ඕන. කොහොම ද කරන්නේ කියලා හිතා ගන්න බැහැ.” සුල්තාන් පැවසිය.

සිංහල ජාතිකයන් බින්න විවාහය නමි හදුන්වනු ලබන විවාහා චාරිත‍්‍රයම මුස්ලිම් ඡතිකයන් අතර ද දකින්නට ලැබේනවා. මේ සංස්කෘතික ක‍්‍රමය උරුමයක් සේ සලකන මුස්ලිම් ඡතිකයන් හට ඉන් බැහැරව කටයුතු කරීමට හැකියාවක් නැහැ. එහෙත් අද දවස වන විට එය මුස්ලිම් ඡතිකයන් බොහෝ දෙනේකුට තම දියණියන් විවාහ කරදිම  ගැටලූවක් බවට පත්වෙලා.

“ගෙයක්, ගෙයකට අවශ්‍ය බඩු, රත්තරන් බඩු එහෙමත් දෙන්න  ඕන. සමහර අය සල්ලිත් ඉල්ලනවා මම නම් ගෙයක් දෙන්න තමයි බලන්නේ, සල්ලි කොහෙම ද දෙන්නේ. මට විතරක් නෙමේ සුනාමියට අහුවෙලා කදවුරු වල ඉන්න හැමෝටම දයාද දෙන එක ප‍්‍රශ්නයක්. මමත් දැන් වයසයි. හම්බකරන්නත් බැහැ ” නාග‍්‍රරාන් සුල්තාන් පවසයි.

සුනාමිය හින්දා වසර පහක පමණ කාලයක් අසරණව ඉන්න මේ අය හට නිසියාකාර ආදායම් මාර්ගයක්  නැති නිසාමත්, සමහර පවුල් වල ගෘහ මුලිකයන් මෙන්ම සමාඡකයන් ද සුනාමි අනතරින් විපතට පත් විමත් නිසාත් බොහොමයක් පවුල් අසරණ වී සිටිනවා .

කල්මුණේ ප‍්‍රදේශයේ සුනාමි කදවුරක ජීවත් මවක් වන රායිලා උම්මාහට,තම ස්වාමියා රෝගීතත්ත්වයකින් එක් තැන් වී සිටින නිසා තනිවම තම පවුලේ වගකීම් දරාගන්නට ඇයට සිදුවෙලා.

“මට අවුරුදු හතක පුතෙකුයි, අවුරුදු එකොළහක පුතාලා දෙන්නෙකුයි ඉන්නවා. තව අවුරුදු දහඅටක දුවේකුයි, අවුරුදු විසිතුනක දුවේකුයි ඉන්නවා. ලොකු ළමයා බදින වයසේ මම එදා වේල  සොයා ගන්නේ වී කොටලා ගෙවල් ගානේ ගිහින් විකුණලා දවසට මොනවා හරි කනවා ඇරෙන්න ළමයි විවාහ කරලා දෙනවා කියලා හිතන්නත් බැහැ. මගේ මහත්තයා ජීවත් කරන්නත අමාරුයි ”රායිලා උම්මා පැවසුවාය.

සුනාමිය නිසා එදාට වඩා අද දවසේ බොහොමයක් ප‍්‍රශ්න ඇති වී තිබේනවා. එදා  සුනාමිය ඇති වු විගස රට වලින් පැමිණි රාජ්‍ය නොවන සංවිධාන බොහොමයක් මේ අයහට ආධාර උපකාර කරණු ලැබුවා. කැම බීම අතින් ද අඩුවක් පැවතියේ නැති බවත් අද පවතින වියදමත් සමග තම දියණියන් හට දායාදයන් ලාබාදිමට හැකියාවක් නැති බවත් ඇය පවසා සිටිනවා.

“මම කොහොමද ළමයින්ට ගෙවල් දෙන්නේ, සුනාමියෙන් පස්සේ තවමත් අපි කදවුරේ, අපි නැති වුණා. ගෙයටත් තාම ගෙයක් ලැබුණේ නැහැ. මේ කදවුරේ ඉන්න සමහර අයට දුලා හය දෙනා හතර දෙනා ඉන්නවා. ඒ අයටත් මේ ප‍්‍රශ්න තියෙනවා. ළමයි ගැන හිතනකොට මොනවද කරන්නේ කියලා හිතාගන්න බැහැ.” රායිලා උම්මා පැවසුවේ දෙනතේ කදුථ පුරවගනිමිනි.

යුද වතාවරණය නිසාත් සුනාමිය නිසාත් නැගනහිර මුහුදු සිමාවේ ජනතාව දැඩි පීඩාවකට පත්වු බව වසර ගණනාවක් තිස්සේ සියලූ මාධ්‍යන් ඔස්සේ ප‍්‍රචාරය වුවද නිසි ආකාරයෙන් සොයා බැලීමක් සිදුවී නැති බව මොහොමඞ් ඉබ්රාහිම් පැවසුවා.

සුනාමියෙන් පස්සේ ධීවර රැුකියාවේ යෙදී සිටි බොහෝ පිරිසකට තම රැකියාව පිළිබද ගැටලූ ඇති වුවා. තම වාඩි මෙන්ම ධීවර ආම්පන්න  ධීවර නිවාස අහිමි විම තුළින් සුබසාධන කදවුරු වල ජීවත් වන මේ අයට සුනාමියට පෙර ගෙඩනැගී තිබුණා වු ආර්ථික පරිසරය නැවතත් ගොඩනගාගැනිම සිහිනයක් බවට පත්වෙලා.

“මට විවාහ කර දෙන වයසේ දරුවො දෙන්නෙක් ඉන්නවා. මේ ධීවර රස්සාවෙන් මට දවසකට රුපියල් සියක් ලැබෙන දවස් තියෙනවා. නැත්නම්
කියක්වත් නැති දිනත් තියෙනවා. කවුරු හරි හොයලා විවාහ කරන්න හිතුවට එක ලේසි නැහැ. අපිට තම ඉඩමක්වත්,ගෙයක්වත් හම්බවෙලා නැහැ. අද ඉඩමක් අරගෙන ගෙයක් හදන්න අපිට ආදායමක් නැහැ. අපි පවුලේ අයට කන්න ටික දෙන්නේත් අමාරුවෙන්.” ඉබ්රාහිම් පැවසීය.

නැගනහිර ප‍්‍රදේශයේ බොහොමයක් පිරිස විදේශ රැකියාවන් සදහා යොමු වීමේ ප‍්‍රවණතාවයක් ද තිබෙනවා.

‘‘සමහර අයගෙ ළමයි පිට රට ඉන්නේ ඒ අය එවන සල්ලි වලින් තට්ටු ගෙවල් හදනවා තමයි. එත් ඒ අයත් දුප්පත් තට්ටු ගෙවල්වල ඉන්නේ. දුප්පත් මිනිස්සු කියලා කවුරුවත් හිතන්නේ නෑ. ඒක දැන ගන්න කුස්සියට යන්න  ඕන. හරියට කන්න බොන්න නැති වුණත් ගෙවල් හදනවා. ගෙදරට බඩු ගෙනත් අන්තිමේදි රත්තරන් බඩු ටික හදලා දෙන්න පුලුවන් නම් එච්චිරයි. මට ඒ ටික කර ගන්නත් බැහැ . මම දැන් වයසයි. දෙයියන්ට කියන්න තමයි වෙන්නේ . වෙන මොනවා කරන්නද.’’

දෙමාපියන් තම දරුවන් හට තමාට හැකි අයුරින් තම යුතුකම් ඉටුකරනු ලබනවා. එහෙත් වර්තමාන සමාජ සංස්කෘතික වටපිටාවන් තුළ සාධාරණ ක‍්‍රමවේදයක් මේ මිනිසුන්ගෙ හදවත් තුළින්ම ගොඩනැගන දවසක් හෙට දිනයේ දී ගොඩනැගන තුරු මේ අය බලා සිටිනවා.

Parents of families affected by the tsunami are faced with a problem when providing for their children’s future. The loss of all their properties in the December 2004 tsunami has resulted in most parents in the Sainthamaruthu tsunami welfare center finding it difficult to give their children in marriage. The lack of a proper livelihood after the tsunami has also affected the financial status of these parents. However, they try to carry out their parental duties to the best of their ability.